Czym jest import w rozumieniu VAT
Import towarów to przywóz towaru z kraju spoza Unii Europejskiej na terytorium UE. Przywóz z innego państwa członkowskiego to nie import, lecz wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów (WNT), rozliczane zupełnie inaczej.
Import usług występuje wtedy, gdy usługodawca ma siedzibę poza Polską, a obowiązek rozliczenia VAT przechodzi na nabywcę. Dotyczy to typowych zakupów firmowych: reklamy w serwisach zagranicznych, oprogramowania SaaS, prowizji platform sprzedażowych.
- Import towarów — przywóz spoza UE, VAT rozliczany w zgłoszeniu celnym lub w deklaracji
- WNT — nabycie z kraju UE, VAT należny i naliczony w tej samej deklaracji
- Import usług — odwrotne obciążenie po stronie nabywcy
- Do rozliczeń unijnych potrzebna jest rejestracja VAT UE i numer z prefiksem PL
Podstawa opodatkowania i stawki
Podstawą opodatkowania importu jest wartość celna towaru powiększona o cło, akcyzę oraz koszty dodatkowe: transport, ubezpieczenie i prowizje poniesione do pierwszego miejsca przeznaczenia w kraju.
Stosuje się krajowe stawki VAT: 23% jako podstawową oraz 8%, 5% lub 0% dla towarów wymienionych w załącznikach do ustawy. Kurs przeliczenia walut wynika z przepisów celnych, a nie z ogólnej zasady VAT.
| Element | Czy wchodzi do podstawy | Uwaga |
|---|---|---|
| Wartość celna towaru | tak | z faktury handlowej i warunków Incoterms |
| Cło | tak | według taryfy TARIC |
| Akcyza | tak | jeśli towar jest wyrobem akcyzowym |
| Transport do granicy UE i dalej do miejsca przeznaczenia | tak | udokumentowany fakturą przewoźnika |
| VAT zapłacony w kraju wysyłki | nie | nie stanowi elementu podstawy |
Procedura uproszczona z art. 33a — jak nie płacić VAT na granicy
Standardowo VAT importowy trzeba zapłacić w terminie 10 dni od powiadomienia celnego, co zamraża gotówkę do czasu odliczenia. Artykuł 33a ustawy o VAT pozwala rozliczyć podatek bezpośrednio w deklaracji JPK_V7 — VAT należny i naliczony wykazuje się w tym samym okresie, więc efekt kasowy jest zerowy.
Warunkiem jest brak zaległości podatkowych i składkowych, rejestracja jako czynny podatnik VAT oraz zgłoszenie zamiaru stosowania procedury do naczelnika urzędu celno-skarbowego. Rozliczenie zwykle prowadzi agencja celna działająca jako przedstawiciel bezpośredni lub pośredni.
- Wymóg: zaświadczenia o niezaleganiu lub oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej
- Zgłoszenie przed pierwszym importem w procedurze uproszczonej
- Dokument PZC lub komunikat IE599/ZC299 jako podstawa odliczenia
- Utrata prawa do uproszczenia przy niewykazaniu podatku w deklaracji
Import usług i odwrotne obciążenie
Przy imporcie usług nabywca wykazuje VAT należny według stawki krajowej i w tym samym okresie odlicza go jako naliczony, o ile zakup służy działalności opodatkowanej. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wykonania usługi lub zapłaty zaliczki.
Podatnik zwolniony z VAT również ma obowiązek rozliczyć import usług: rejestruje się jako podatnik VAT UE, składa deklarację VAT-9M i płaci podatek bez prawa do odliczenia. To najczęstszy błąd małych firm kupujących reklamę zagraniczną.
| Sytuacja | Deklaracja | Odliczenie VAT |
|---|---|---|
| Czynny podatnik VAT | JPK_V7 — należny i naliczony | tak, w tym samym okresie |
| Zwolniony podmiotowo | VAT-9M oraz VAT-UE przy usługach z UE | nie |
| Zakup usługi spoza UE | JPK_V7 | tak, bez informacji podsumowującej |
| Zakup licencji od kontrahenta z UE | JPK_V7 + VAT-UE | tak |
E-commerce: IOSS, OSS i przesyłki do 150 EUR
Sprzedaż wysyłkowa towarów importowanych o wartości do 150 EUR może być rozliczana w procedurze IOSS — VAT nalicza się w momencie sprzedaży według stawki kraju konsumenta, a przesyłka jest zwolniona z VAT na granicy.
Dla sprzedaży wewnątrzunijnej stosuje się OSS po przekroczeniu progu 10 000 EUR łącznej sprzedaży do wszystkich krajów UE. Platformy marketplace często przejmują rolę tzw. deemed supplier i rozliczają VAT za sprzedawcę — to trzeba zweryfikować w regulaminie platformy.
- IOSS — deklaracja miesięczna, jeden numer identyfikacyjny dla całej UE
- OSS — deklaracja kwartalna dla sprzedaży B2C w UE
- Próg 10 000 EUR liczony łącznie dla WSTO i usług elektronicznych
- Ewidencja transakcji przechowywana przez 10 lat
JPK_V7, KSeF i dokumentacja w 2026 roku
Import towarów wykazuje się w JPK_V7 na podstawie dokumentu celnego z oznaczeniem odpowiednim dla procedury, a import usług z oznaczeniem transakcji odwrotnie obciążonej. Błędne kody GTU i oznaczenia procedur to najczęstsza przyczyna wezwań z urzędu.
W 2026 roku fakturowanie ustrukturyzowane w KSeF staje się obowiązkowe — od lutego dla największych podatników, a w kolejnych miesiącach dla pozostałych firm. Faktury zagraniczne pozostają poza KSeF, ale dokumenty własne wystawiane kontrahentom krajowym muszą trafiać do systemu.
- Przechowywanie dokumentów celnych przez 5 lat od końca roku rozliczenia
- Weryfikacja numerów VAT UE kontrahentów w bazie VIES przed transakcją
- Kursy walut zgodne z przepisami celnymi przy imporcie towarów
- Wdrożenie KSeF wymaga nadania uprawnień księgowemu lub biuru rachunkowemu
Źródła urzędowe
Potrzebujesz indywidualnego wyliczenia?
Sprawdzimy Twoją sytuację, policzymy składki i podatki dla konkretnych liczb oraz zaproponujemy optymalną formę opodatkowania. Obsługa po polsku, ukraińsku i rosyjsku, online w całej Polsce.
Napisz do nas